FacebookTwitter

lat | cir | eng

NARODNI MUZEJ ZRENJANIN

Etnološko odeljenje

Zbirka Etnološkog odeljenja Narodnog muzeja u Zrenjaninu oformljena je prilikom osnivanja samog Muzeja, 1906. godine. Nakon Drugog svetskog rata, zahvaljujući privatnoj zbirci poznatog velikobečkerečkog trgovca Grinbauma, kao i predmetima koji su dospeli kao poklon Dobrotvornog društva Kolo srpskih sestara, zbirka Etnološkog odeljenja je znatno uvećana. Ove dve zbirke sadržale su uglavnom delove narodnih nošnji kao i tekstilne delove pokućstva, sakupljane nesistematski i fragmentarno. Sistematskim i planskim otkupom etnoloških eksponata zbirka je proširena i većim delom kompletirana. Danas zbirka Odeljenja broji 3207 eksponata. Podeljena je u nekoliko segmenata:

 
Zbirka STANOVANJE
Kolekcije:
• Arhitektura
• Pokućstvo
            – Tekstil (podzbirka)
 
Zbirka PRIVREDA
Kolekcije:
• Zemljoradnja
• Stočarstvo
• Vinogradarstvo
• Voćarstvo
• Pčelarstvo
• Lov i ribolov
• Saobraćaj
• Rudarstvo
• Zanati
• Trgovina
• Dopunsko privređivanje
 
Zbirka DOMAĆA RADINOST
Kolekcije:
• Sprave za preradu vlakana
• Tkačke sprave i pomagala
• Uzorci i pribor za šivenje, vez i pletenje
• Kućni alat
 
Zbirka ODEVANJE
Kolekcije:
• Odeća
• Obuća
• Nakit i ukrašavanje
• Lični predmeti i pomagala
 
Zbirka DRUŠTVENI ŽIVOT
• Porodica (krštenice, venčani list, pisma, testamenti)
• Društveni život lokalne zajednice (pevačka, sportska udruženja, amateri)
 
Zbirka DUHOVNA KULTURA
• Običaji i religija
• Folklor
• Znanja i veštine (dečje igračke, muzički instrumenti, mere i merni instrumenti, etnomedicina)
 
Među zbirkama Etnološkog odeljenja po kulturnoj, istorijskoj, estetskoj i umetničkoj vrednosti izdvaja se zbirka zlatoveza, koju čini preko 100 eksponata. Ovu zbirku čine odevni predmeti srpske i rumunske svečane narodne nošnje s kraja XIX i prve dve decenije XX veka. Zlatovez na ovim predmetima uglavnom je rađen u okolini Zrenjanina gde su postojali najpoznatiji centri zlatoveza (Kumane, Melenci i Elemir). Najreprezentativniji eksponati iz ove zbirke su svakako nevestinska oglavlja: srpske kape zlatare i džege.
Zbirke Etnološkog odeljenja vode mr etnološko-antropoloških nauka Rajka Grubić, muzejski savetnik i Branka Babić, kustos-etnolog.