FacebookTwitterYou Tube

lat | cir | eng

NARODNI MUZEJ ZRENJANIN

Prirodnjačko odeljenje

Stalna postavka
Stalna postavka Prirodnjačkog odeljenja Narodnog muzeja Zrenjanin danas je smeštena na drugom spratu Muzeja. Sastoji se iz tri celine: dioramskog prikaza živog sveta Banata, trodimenzionalne postavke fosilnih ostataka iz paleontološke zbirke i postavke dermoplastičnih preparata ptica. Dioramski prikaz je savremen način izlaganja.  Dermoplastični preparati – preparirane životinje izložene su u prostoru koji je uređen tako da predstavlja njihova prirodna staništa. Ovakvim načinom prezentacije dobija se utisak trodimenzionalnosti i prirodnog okruženja izloženih eksponata. Pri odabiru eksponata za izlaganje, akcenat je stavljen na one životinje iščezle ili su ugrožene i veoma retko se sreću na našim terenima. Osnovna  ideja paleontološke postavke je bila da se fosilni ostaci izlože u tri dimenzije. Fosilizivana lobanja i kljove mamuta Mammuthus primigenius i stepskog bizona Bison priscus, postavljene su u prostoru kako bi se približno dočarala prirodna veličina ovih vrsta. Ostale kosti skeleta mamuta, stepskog bizona i džinovskog jelena Cervus megaceros, postavljene su na tlo u zemlji, kako bi se prikazao i izgled samog mesta na kome su pronađene. Procenjuje se da je starost ovih fosilnih ostataka između 10 000 i 30 000 godina. Dermoplastični preparati ptica izloženi su kao poseban segment postavke, koji prikazuje osnovne karakteristike i značaj ove klase životinja. Podeljene su u nekoliko segmenata: Grabljivice, Plovuše, Rodarice, kao i ptice iz dve značajne poklon-zbirke darodavca Emila Gladića iz Kumana i Vladimira Omčikusa iz Perleza.
Prirodnjačko odeljenje
Prirodnjačko odeljenje radilo je sa privremenim prekidima od osnivanja Muzeja do danas. Inicijalna zbirka bila je poklon sreskog načelnika Emila Talijana iz Turske Kanjiže, svetskog putnika i lovca. Današnja zbirka Prirodnjačkog odeljenja nastala je preuzimanjem zbirki Više pedagoške škole – odsek biologija iz Zrenjanina, bivše Prve gimnazije (danas Zrenjaninske gimnazije) i dela koji je nasleđen iz vremena postojanja Prirodnjačkog odeljenja iz 1911. godine. Zbirku vodi Nataša Knežević, kustos-biolog.
Fond Prirodnjačkog odeljenja čine sledeće zbirke: geo-paleontološka, botanička, zoološka, zbirka tečnih preparata, zbirka učila i fototeka.
Geo-paleontološku zbirku čini zoo i fito paleontološki materijal, kao i razne vrste barskih lesova peščara, eruptivnih stena i lopara sa fosilnim ostacima. Najvredniji eksponat – fosilni ostaci mamuta Mammuthus primigenius iskopani 1952. godine prilokom kopanja kanala DTD kod Novog Bečeja.
Botanička zbirka sastoji se od herbarskog materijala bivše Više pedagoške škole iz Zrenjanina, herbatara M. Gajića – nekadašnjeg profesora iste škole, herbara Šumarske uprave Aranđelovac, semenara i herbara Zemljoradničke zadruge "Agraria" iz Novog Sada, zbirke šišarki četinara i zbirke dendroflore (foto-negativi i foto-pozitivi najvrednijih primeraka dendroflore Zrenjanina). Zoološku zbirku čine zbirke insekata, vodozemaca, riba, gmizavaca, ptica i njihovih jaja, sisara i lovačkih trofeja. Zbirka tečnih preparata Prirodnjačkog odeljenja Narodnog muzeja Zrenjanin preuzeta je od Više pedagoške škole iz Zrenjanina. Materijal u flašama, koji je sakupljan na stručnim ekskurzijama po Jadranskom moru, sastoji se od botaničkih i zooloških primeraka (planktona, korala, sunđera, riba, vodozemaca, ptica i sisara).  Zbirka učila sastoji se od bioloških učila, modela i maketa, crteža i slika, dijafilmova, filmova, mikropreparata i mikroskopa. Fototeku čine foto-negativi, foto-pozitivi, slajdovi i kompjuterske fotografije.